Heb je wel eens gemerkt dat je na een stressvolle dag bijna onmiddellijk tot rust komt wanneer je …
- thuiskomt bij je huisdier?
- een ontspannen partner tegen je aandrukt?
- praat met een rustige vriend?
Dat is geen toeval! Op dat moment is er sprake van “coregulatie“.
Binnen de gezondheidscoaching kijken we niet alleen naar hoe je zélf met stress omgaat, maar ook naar de wisselwerking met je omgeving. Huidige theorieën over het zenuwstelsel suggereren namelijk dat we fysiologisch op elkaar zijn afgestemd.
Maar wat is coregulatie precies? En hoe kun je het inzetten voor meer rust en balans in je leven?
Wat is coregulatie van het zenuwstelsel?
Simpel gezegd is coregulatie het proces waarbij het zenuwstelsel van de ene persoon helpt om het zenuwstelsel van een ander in balans te brengen.
Theoretische modellen in de biologie en psychologie (bv. Polyvagaaltheorie van Stephen Porges, hechtingstheorie van Bowlby en Ainsworth en het allostatische belastingsmodel van Bruce McEwen) gaan er steeds meer vanuit dat ons autonome zenuwstelsel continu de omgeving scant op signalen van veiligheid of gevaar. Wanneer je samen bent met iemand die een kalm en gereguleerd zenuwstelsel heeft, pikt jouw systeem die signalen op. Denk aan
- een rustige ademhaling
- een ontspannen gezichtsuitdrukking
- een zachte stem
Allemaal externe signalen die aan jouw lichaam doorgeven dat het hier veilig is en dat je kunt ontspannen.
Dit verklaart waarom we ons bij sommige mensen direct op ons gemak voelen, terwijl de aanwezigheid van iemand die erg gespannen is, onze eigen hartslag ongemerkt kan doen stijgen. Herkenbaar?
Waarom we elkaar nodig hebben (en zelfregulatie niet altijd de oplossing is)
In onze maatschappij ligt de nadruk vaak op zelfregulatie, zoals:
- zelf mediteren
- zelf ademhalingsoefeningen doen
- zelf je emoties onder controle houden
Hoewel dit krachtige tools zijn, vergeten we soms dat we van nature sociale wezens zijn.
Als je te maken hebt met langdurige overprikkeling of zware periodes van stress, is het vaak heel moeilijk om jezelf tot rust te brengen. Je interne systeem draait dan overuren. In zulke gevallen kan de veilige aanwezigheid van een ander functioneren als een extern anker. Het is een strategische en natuurlijke manier om je batterij weer op te laden.
3 praktische manieren om coregulatie in te zetten
Je hoeft gelukkig geen ingewikkelde technieken te leren om de voordelen van coregulatie te ervaren. Hier zijn meteen 3 toegankelijke strategieën:
1. Zoek bewuste verbinding op
Identificeer de mensen in je omgeving bij wie je je van nature veilig en rustig voelt. Probeer, zeker op momenten van hoge stress, bewust tijd met hen door te brengen. Een simpele wandeling of samen koffiedrinken kan al een wereld van verschil maken.
2. Let op fysieke signalen
Oogcontact, een warme knuffel of simpelweg naast elkaar op de bank zitten, zijn krachtige non-verbale manieren om elkaars systeem te kalmeren. Fysieke nabijheid zonder oordeel kan een sterk signaal van veiligheid afgeven.
3. Vraag om wat je nodig hebt
Als je overprikkeld bent, mag je dat aangeven. Soms is de simpelste vraag: “Ik voel me erg onrustig, wil je even bij me komen zitten?” de meest effectieve stap naar ontspanning.
Samen werken aan een veerkrachtig zenuwstelsel
Coregulatie is geen wondermiddel dat in één klap alle stress absorbeert. Bovendien reageert elk lichaam er op zijn eigen unieke manier op. Wel is het een ontzettend waardevol onderdeel van een vitale levensstijl. Het herinnert ons eraan dat we gezondheid en veerkracht niet altijd alleen hoeven te dragen.
Wil je structureel werken aan je vitaliteit en leren hoe je de balans in je lichaam en geest kunt ondersteunen? Bij Fitter Vlaanderen kijken we graag met je mee naar een strategie die past bij jouw unieke situatie.
Neem vrijblijvend contact op om een voorstel op maat te laten uitwerken of vul onderstaand formulier in.
PS Het maakt niet uit of je je in Gent, Knokke, Brussel, Brugge, Beveren of Antwerpen bevindt. Je kan naar onze hoofdzetel in Sint-Niklaas komen of we komen naar jou toe.